MEB 7. SINIF MÜZİK

Türkülerimizin Öyküleri ve Dünya Müzikleri

1 / 8
7. Sınıf 4. Ünite Kapak Görseli Bay Tuşbıyık ve Güneş
🌍 KÜLTÜR MEYDANI Bay Tuşbıyık & Güneş:

"Merhaba müzik kâşifleri! Karavanımız hazır! Karahisar Kalesi'nin yaşanmış türkü öykülerinden mehteran marşlarımıza; Mozart ve Vivaldi'nin saray konserlerinden New Orleans cazına ve Japonya'nın Sakura ezgilerine uzanan büyüleyici bir dünya turuna çıkıyoruz!"

MEB 7. SINIF MÜZİK DERSİ • 4. BÖLÜM

Türkülerimizin Öyküleri ve Dünya Müzikleri

Ders Kitabı Sayfa 61 – 80 • Türkü Hikâyeleri, Müzik Türlerimiz ve Dünya Kültürleri

Türkülerin Öyküleri

Türkü yakmak, kırık hava ve Karahisar Kalesi.

Yurdumuzun Müzikleri

THM, TSM, Dinî Müzik ve Mehter Takımı.

Batı Müziği Dönemleri

Rönesans, Barok (Vivaldi), Klasik (Mozart).

Caz, Pop & Dünya

New Orleans Cazı, Doğaçlama ve Sakura ezgisi.

1. KAZANIM • TÜRKÜLERİMİZİN DİLİ

Türkü Yakmak Nedir? Karahisar Kalesi ve Yaşanmış Hikâyeler

MEB Ders Kitabı Sayfa 62 – 68
Pırıl Karahisar Kalesi Sahnesi
📜 Pırıl'ın Not Defteri: "Türküler masa başında yazılmaz; bir acıdan, sevdadan ya da yiğitlikten doğar. İşte buna 'türkü yakmak' denir!"
Kırık Havalar

Ölçüsü ve ritmi belli olan türkülerdir: Halay, horon, zeybek, deyiş gibi oynanabilir/ritmik eserler.

Uzun Havalar

Ölçü ve ritim bakımından serbesttir: Bozlak, barak, hoyrat, gurbet havası gibi serbest içli ezgiler.

Karahisar Kalesi (Afyonkarahisar)

Kaynak: Özay Gönlüm • Kırık Hava • "Karahisar Kalesi yıkılır gelir..."

Bülbülün Kanadı Sarı (Diyarbakır)

Ders Kitabı Sayfa 63-65 Öyküsü • Hasan Efendi ve Bülbülü

2. KAZANIM • GELENEKSEL MOZAİĞİMİZ

Yurdumuzun Müzik Renkleri: Sanat Müziği ve Dinî Musiki

MEB Ders Kitabı Sayfa 67 – 70
Yurdumuzun Müzik Renkleri Sahnesi Bibop
🎶 Kültürel Mozaik: Bibop mehter kösünün başında; yanındaki köşede ud, tambur ve ney ile Türk sanat ve tasavvuf musikisi canlanıyor!

Unutulmuş Birer Birer (Eski Dostlar)

Türk Sanat Müziği • Rast Şarkı • Beste: Gültekin Çeki • Yorum: Özdemir Erdoğan

Gel Gör Beni Aşk Neyledi (İlahi)

Dinî Musiki / Tasavvuf • Söz: Yunus Emre • Ney ve Koro İcrası

💡 Bilgi Notu: Dinî Musiki Türleri

Dinî musiki hem halk hem de sanat müziğimizde yer alır: İlahi, nefes, semah, deyiş, mevlit ve ayin-i şerif bu türün zengin formlarıdır.

3. KAZANIM • ASKERÎ VE ÇAĞDAŞ MÜZİĞİMİZ

Mehteran İhtişamı ve Çok Sesli Türk Müziği Mirası

MEB Ders Kitabı Sayfa 71 – 73
🥁

Dünyanın En Eski Askerî Bandosu: Mehter

Açık Hava Kahramanlık Müziği

Yürüyüş amaçlı bestelenen mehter ezgilerine Mehter Marşı denir. Mehter müziği ritim ve nefes gücüyle ulusal duyguları coşturur.

Kös (Kettledrum)

At veya deve sırtında taşınan devasa ritim davulu.

Çevgen (Çift Çıngırak)

Hilal başlıklı, çıngıraklı yürüyüş asası.

Zurna & Boru

Uzaklardan duyulan tiz ve gür nefesli sesler.

Zil (Halile)

Pirinç alaşımlı, yürüyüş temposunu belirleyen çalgı.

🇹🇷 Çok Sesli Türk Müziği: Türk bestecileri ("Türk Beşleri") tarafından Türk halk ve sanat müziği temalarının senfoni ve orkestra tekniğiyle bestelenmesidir.

Gâfil Ne Bilir? (Mehter Marşı)

MEB Ders Kitabı Sayfa 71 • Tarihî Mehter İcrası

Geleneksel Mehteran Korosu 0:00 / 0:00
"Gâfil ne bilir neş'e-i pür-şevk-i vegāyı / Meydân-ı celâdetteki envâr-ı safāyı..."
Mozart ve Beethoven gibi Batılı besteciler de mehter müziğinin ihtişamından etkilenmiş ve "Alla Turca" tarzında Türk marşları bestelemişlerdir!
4. KAZANIM • BATI MÜZİĞİ TARİHİ

Zamanda Yolculuk: Vivaldi'den (Barok) Mozart'a (Klasik)

MEB Ders Kitabı Sayfa 74 – 75
Zamanda Müzik Yolculuğu Bay Tuşbıyık ve Güneş
⏳ Zaman Tüneli: Bay Tuşbıyık kuyruklu piyanosuyla Barok ve Klasik çağın kapılarını aralıyor!

Four Seasons / İlkbahar (Antonio Vivaldi)

Barok Dönem (1600–1750) • Keman Konçertosu • Kuş cıvıltıları ve neşe

Rondo Alla Turca / Türk Marşı (W. A. Mozart)

Klasik Dönem (1750–1827) • Mehter esintili ünlü piyano sonatı

Barok: Süslü, görkemli, kontrast dolu (J.S. Bach, Vivaldi).
Klasik: Sade, dengeli, piyanonun doğuşu (Mozart, Haydn).
5. KAZANIM • ÇAĞDAŞ AKIMLAR

Caz Müzik: New Orleans, Doğaçlama ve Özgür Ritimler

MEB Ders Kitabı Sayfa 76 – 77
🎷

Caz Müziği Nasıl Doğdu?

Afrika Kökleri & New Orleans (1900'ler)

Caz müziğin temeli Afrika'ya dayanır. Amerika'ya getirilen kölelerin ritim ve hüzün dolu spirituals şarkıları New Orleans'ta buluşarak cazı doğurmuştur.

En Önemli Kural: DOĞAÇLAMA (Improvisation)

Caz sanatçısı notaya birebir bağlı kalmaz; o anda içinden geldiği gibi ezgiyi süsler, solo atar ve özgürce yorumlar!

🎷 Saksafon 🎺 Trompet 🎹 Piyano 🎻 Kontrbas 🥁 Bateri

Fly Me to the Moon

Frank Sinatra & Count Basie Orchestra • Caz Standardı

Big Band Caz Orkestrası 0:00 / 0:00
Caz Majör 7'li Akorunu Hisset:
Cmaj7 (Do - Mi - Sol - Si) yumuşak tınısı
6. KAZANIM • EVRENSEL EZGİLER

Dünya Halk Müzikleri: Japonya'dan "Sakura" Kiraz Çiçekleri

MEB Ders Kitabı Sayfa 77 – 78

🌸 Farklı Kültürler, Farklı Tınılar

Her milletin doğası, dili ve tarihi kendi özgün müziğini oluşturur. Japonya'da kiraz çiçeklerinin açılışını müjdeleyen Sakura, geleneksel Koto (kanun benzeri telli çalgı) ve Shakuhachi (bambu flüt) eşliğinde seslendirilir.

🇯🇵 Japonya — Sakura

Kiraz çiçeği bahar melodisi.

🇨🇺 Latin — Guantanamera

Küba'nın coşkulu ritmi.

🏔️ Kafkas — Şeyh Şamil

Kahramanlık ve direnç ezgisi.

🇲🇰 Balkan — Jovano Jovanke

7/8'lik aksak hüzünlü sevda.

Sakura Sakura (さくら さくら)

Geleneksel Japon Halk Şarkısı • Koto & Vokal

Geleneksel Pentatonik Dizi 0:00 / 0:00
"Sakura, sakura / Yayora no sora va / Mi-watasu kagiri / Kasumi ka kumo ka..."
"Kiraz çiçekleri, her yerde bahar göğünü sis ve bulut gibi kaplar..."
🏆 ÜNİTE DEĞERLENDİRME MEB Ders Kitabı Sayfa 79 – 80

Türküler ve Dünya Müzikleri Sınavı

Puan: 0 / 100
1

Aşağıdakilerden hangisi yurdumuza ait geleneksel müzik türlerinden DEĞİLDİR?

2

Türk besteciler ("Türk Beşleri") tarafından bestelenen çok sesli orkestra eserlerine ne ad verilir?

3

Kiraz çiçeklerini müjdeleyen ünlü "Sakura" halk şarkısı hangi ülkenin kültürüne aittir?

4

"Four Seasons" (Dört Mevsim) adlı ölümsüz Barok dönem eserinin bestecisi kimdir?